جلسه آموزش تخصصی قرآن کریم استاد محمدرضا پورزرگری

تلاوت اول، آیه ی 4 تا 15 سوره ی مبارکه ی ق

o       در آیه ی 4 در عبارت “کِتابٌ حَفیظ” نباید (کِتابُ) تلفظ شود! بلکه باید (کتابوُن با ضمه کوتاه) خوانده شود.

o       صدای شما برای این بم کشش ندارد و به نظر من اوج را بهتر می خوانید.

o       هرچند نباید مداوم اوج بخوانید، اما هر از گاهی اوج خواندن و اعمال کمی فشار به صدا باعث باز شدن صدایتان می شود. اوج خوانی مستمر به خصوص در سنی که صدا جایگاه ثابتی نیافته (دوران التهابات سنین تکلیف) تأثیر بدی به جای می گذارد.

o       در آیه ی 12 در عبارت (اَصحابُ الرَّسِّ)حرف (س) را بسیار «بسته» ادا کردید و باید اصلاح شود.

o        در آیه ی 15 اظهار حرف (نون) را به درستی ادا نکردید.

***

تلاوت دوم، آیه ی 18 تا 21 سوره ی مبارکه ی حشر

o       هنگام تلاوت فاصله ی میکروفن را تا دهان خود تنظیم کنید.

o       باید به گونه ای باشد که هنگام تحریر زدن، شما بر صدا مسلط باشید، نه اینکه صدا شما را تابع خود نماید.

o       در تحریرهایی که دچار اشکال هستید باید به اندازه ای تمرین نمایید که تارهای صوتی شما روان شود. زمان تمرین برای یادگیری افراد متفاوت است؛ چراکه استعداد افراد یکسان نیست؛ شاید شخصی با دو بار تمرین مسلط شود، اما شخص دیگر با چندین بار بیشتر تمرین کردن مطلبی را بیاموزد. افرادی که از استعداد بالایی برخوردار هستند نیز باید زحمت بکشند تا استعداد خود را به ظهور برسانند. خداوند در این عالم اسراری قرار داده است که با پشتکار و ممارست حتماً به آن دست خواهیم یافت.            وَ اَن لَیسَ لِلاِنسانِ اِلّا ما سَعی* وَ اَنَّ سَعیَهُ سَوفَ یُری*: و اینکه برای انسان جز آنچه تلاش کرده نیست* و حتما کوشش او به زودی دیده خواهدشد* (سوره ی مبارکه ی نجم، آیات 39 و 40)

 سنت پروردگار این است که هر انسانی نتیجه ی سعی و تلاش خود را ببیند. در روزهای اخیر شاهد برگزاری مسابقه ی شکوفه ها بودیم. در این بین تلاوت های بسیار فاخری شنیده شد و حفّاظ بسیار خوبی هم به نیکی درخشیدند و این گویای این حقیقت است که فرزندان ما تمرین کرده، در جلسات شرکت می کنند، نوارهای تلاوت گوش می دهند و پیگیری لازم را به عمل می آورند و نتیجه می گیرند. بشر می خواست از یک سمت کوه به سمت دیگر آن برود و در این راه سختی زیادی کشید، پس تصمیم گرفت راه آسان تری برای خود بیابد. با خود اندیشید که بهتر است با زحمت بسیار کوه را بشکافد. با نوآوری و زحمت و تلاش بسیار دل کوه را شکافت و تونل ایجاد کرد. گاهی انسان برای رسیدن به آنچه می خواهد عمری را سپری می کند، اما بدانید با تلاش و برنامه ریزی و استفاده ی صحیح از ابزار و وسایل می توانید به مطلوب خود برسید.

o       کشش حرکات ضمن تلاوت ممنوع است.

شما باید شنیدن و خوب گوش دادن خود را بسیار تقویت کنید تا بتوانید خوب انتقال دهید.  جای تکیه های صوتی و آکسان ها را غلط می خوانید!  یک پرده را به طور مداوم جابه جا می خوانید. یک تلاوت هنگام تمرین باید ساعت ها طول بکشد. خواندن خود را ضبط کنید و بعد گوش دهید و خود در مورد آن قضاوت کنید. خودتان بهترین قضاوت کننده خواهیدبود. سال های اول باید این چنین تمرین کنید، اما بعدها که ورزیده تر شدید دیگر نیازی به چنین تمرین هایی نیست. ملودی های استاد عبدالباسط و استاد منشاوی بسیار ساده تر است و شما باید تمرین خود را با گوش دادن نوارهای تلاوت چنین اساتیدی آغاز کنید تا به نتیجه ی مطلوب تری نائل شوید. متأسفانه افراد غیرمتخصص بر این تصور اشتباه هستند که تلاوت های استاد عبدالباسط و استاد منشاوی برای مبتدیان است! در حالی که در جهان اسلام هرشخصی که همچون عبدالباسط می خواند از برجسته ترین قاریان نیز قوی تر عمل می کند و اثرگذارتر خواهد بود. به طور مثال آقای کریم منصوری از قاریان بسیار چیره دست و باقدرتی است و نسبت به قاریانی که بسیار فنی می خوانند اثربخشی بالاتری دارد. خوب تأمل بفرمایید که اساتیدی همچون شحات انور نیز در ابتدای کار نوار تلاوت کدام اساتید را گوش می داده اند؟!

***

تلاوت سوم، آیه ی 11 تا 19 سوره ی مبارکه ی مریم

o       شما هنگام تلاوت «اَعوذُ بِاللهِ مِنَ الشَّیطانِ الرَّجیم» کلمه ی (الرَّجیم) را بسیار باز خواندید و بهتر است کمی بسته تر بخوانید.

o       در تقلید باید تمامی نکات را رعایت کنید و این طور نباشد که فقط آهنگ و ملودی را مطابق آن تلاوت اجرا کنید؛ بلکه شما باید میزان کشش ها را به درستی رعایت کنید. شما بسیار زود کشش ها را جمع می کنید.

o       در آیه ی 11 میزان مد را در کلمه ی (فَاَوحی) رعایت کنید.

o       همزه ها را صحیح ادا نمی کنید. با رعایت استفال (اریب شدن دهان) همزه را محکم بیان کنید.

o       خوب است که تلاوت های تصویری استاد عبدالباسط را تماشا کنید و ببینید که دهانشان هنگام ادای حروف و کلمات به چه صورتی است. از شل خواندن پرهیز کنید.

o       هنگام ادای فتحه دهانتان را بیش از حد باز می کنید و اشتباه است. باید دهان و لب های خود را جمع تر کنید.

o       نفس گیری شما باید به اندازه ی کافی باشد و میزان غنه ها را رعایت کنید و به اندازه ی 2 حرکت نگه دارید.

o       در تلاوت حروف را کامل ادا کنید.

o       شما بسیار باز می خوانید، کمی بسته تر و جمع تر بخوانید.

o       باید تلاوت شما با فصاحت همراه باشد و لهجه ی عربی را در طول تلاوت خود رعایت کنید.

o       در آیه ی 17 در کلمه ی (فَاَرسَلنا) تفخیم راء ساکن ماقبل مفتوح را رعایت کنید.

o       آهنگی که شما طبق آن می خوانید بر اساس نکات تجویدی (به طور مثال رعایت مدها و غنه ها) هماهنگ شده است و وقتی شما این نکات را رعایت نمی کنید آهنگتان نیز به هم می خورد. استاد عبدالباسط غالبا مدهای منفصل را 5 حرکت می کشد. به عبارت دیگر تمامی مدهای منفصل را به اشباع می کشد. نهایت مد منفصل 5 حرکت و نهایت مد متصل 6 حرکت است. 

o       سرعت قرائت شما متغیر است؛ از غنه هایتان زود می گذرید.

o       مدهای طبیعی شما باید به یک میزان و اندازه باشد.

o       احکام تجوید را رعایت کنید و صرف چسباندن و اتصال چند آیه به هم نباید از رعایت نکات تجوید سرباز بزنید! فضای تلاوت استاد عبدالباسط پر نفس است و تمامی قاریان نمی توانند با آن هماهنگ شوند.

***

تلاوت چهارم ، آیه ی 26 تا 40 سوره ی مبارکه ی قلم

o       (آ،ای،او) در حد 2 حرکت کشیده می شوند، مگر در جایی که کلاه روی مد (کلاه روی الف) را ببینید. در این مورد می توانید اضافه تر بکشید.

o       صدای نون مشدد را باید تا 2 حرکت در بینی نگه دارید.

o       برای رعایت لهجه ی عربی باید 3 نکته را رعایت کنید: اول اینکه (الف ها) میل به فتحه داشته باشند و حرکات کوتاه و کشیده را عربی بخوانید. فتحه ی فارسی و عربی تقریباً مانند هم است. کسره ی فارسی با کسره ی عربی و ضمه ی فارسی با ضمه ی عربی با هم متفاوت است. صداهای (آ، ای، او) هم به این ترتیب است که ما در فارسی (آ و الف) را (آ) تلفظ می کنیم، اما در لهجه ی عرب (اَ) تلفظ می شود. در بیان (ای و او) با عرب زبان ها اشتراک داریم، اما در بیان ــــِــــ و ــــُـــــ تفاوت وجود دارد و این دو صدا را مانند عرب ها بیان نمی کنیم. طبق قاعده از کشش حرکات کوتاه، حرکات کشیده به وجود آمده است. اگر ـــَــــــِــــــُـ کمی کشیده شوند تبدیل به (آ، ای ، او) می شوند.

o       درآیه ی 29 هنگام ادای کلمه ی (ظالِمین) ظا را ظَ بیان نمی کنیم، زیرا الف از حرف ماقبل خود تأثیر می گیرد و چون (واو) حرف درشتی است، الف را ـــــَــــ بیان نمی کنیم.

o       اگر ـــَــــــِــــــُـ را با کشش بیان کنید فارسی می شود و اشتباه است. برای رسیدن به لهجه ی عربی باید ـــَــــــِــــــُـ را بدون کشش بیان کنید.

o       در آیه ی 31 در کلمه ی (قالُوا) از آنجایی که حرف (ق) درشت است، (الف) آن هم درشت بیان می شود. اگر به جای حرف (ق) حرف (ج) داشتیم، (الف) نیز میل به فتحه داشت.

o       در آیه ی 31 در کلماتاِنّا و کُنّا  نون مشدد است و 2 حرکت غنه داریم.

o       در آیه ی 32 در کلمه ی رَبُّنا، (بـــُ ) را باید (بو کوتاه) ادا کنید.

o       باز خواندن شما که به تقلید از استاد شحات انور است، آفتی در تلاوتتان محسوب می شود.

***

تلاوت پنجم، آیه ی 41 تا 52 سوره ی مبارکه ی قلم

o       در آیه ی 48 زبری حرف (ظ) را در کلمه ی (مَکظُوم) به خوبی نشان دهید.

o       نباید برای پرداختن به لحن از قوانین تجوید غافل شوید.

o       حروف را محکم ادا کنید و حروف را رهاشده و سست بیان نکنید.

o       شما باید در انتقال پرده ها مهارت داشته باشید. شما مکرراً اوج و توسط خواندید و جا داشت که پس از این همه توسط خواندن، بم بخوانید تا ذهن مستمع را آرامش ببخشید.

************************

منبع: سایت مؤسسه احسن الحدیث


تعداد بازدید: 666