• صفحه نخست
  • فایل های آموزشی
  • نکات آموزشی تلاوت
  • مباحث تخصصی
  • گزارشات تصویری
  • زندگینامه
  • آلبوم
    • هیچ دسته‌ای پیدا نشد
  • آدرس جلسات
  • پیوندها
  • به پایگاه قرآنی و آموزشی شفا برترین سایت قرآنی کشور در حوزه تخصصی تلاوت قرآن در سال ۱۳۹۰ حوش آمدید

    

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۸ – عوامل و مؤلفات شناخت در تلاوت

    بسمه تعالی

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی (بخش ۸)  

    موضوع: عوامل و مؤلفات شناخت در هنر تلاوت

    نوشته: محمدکاکاوند

    *****************************

    این نوشتار را به درخواست یکی از عزیزان قرآنی نگارش نموده ام و امیدوارم که مورد توجه اهل علم، مدرسین جلسات، اساتید محترم و سایر متعلمین قرآنی قرار گیرد.

    ******

    یکی از تلاش ها و برنامه های آموزشی که غالباً از سوی معلمین و مدرسین جلسات قرآنی مورد نظر قرار می گیرد و متأسفانه از روی عدم اطلاع و آگاهی و به نحو ناقص به اجرا در می آید، رساندن متعلم به درجه ای از مهارت و دانش است که ما آن درجه مهارتی را تعبیر به درجه شناخت یا معرفت می کنیم. با این توصیف که متعلم به درک درستی از هنری که اجرا می کند برسد، اقتضائات و تکنیک های آن را بشناسد و به نحو صحیح از آنها بهره ببرد. این تعبیری است که توسط بسیاری از افراد ارائه می گردد. می توان گفت تقریباً همه معلمین قرآنی چنین هدفی را مورد نظر دارند و در تلاشند که متعلمین خود را به درجه ای از مهارت برسانند که خود، راه خویش را پیدا کنند. اما در عمل می بینیم که چنین هدف مهمی جنبه بیرونی نداشته و آثار بیرونی ندارد و یا اگر دارد بسیار سطحی، نازل و گسسته و ضعیف است. شاید بی تردید می توان گفت که مهمترین وظیفه معلم و استاد، جایگاه راهنما بودن وی است. راهنما کسی است که خود، راهی را که نشان می دهد را رفته باشد و متعلم را با روش های صحیح از آن راه آگاه سازد. اما به واقع می بینیم که بسیاری از متعلمین بدون همراهی استاد و معلم خود قادر به پیمودن راه کسب دانش و … نیستند و در میانه راه، مسیر اصلی را گم می کنند. و چه نازیباست کسی که این راه را تجربه ننموده باشد و در جایگاه راهنما و معلمی نیز قرار بگیرد. حال و روزی بسیاری از جلسات قرآنی کشور که جنبه تخصصی و … دارد این است. ما به دنبال سیاهنمایی نیستیم. حقیقتی است که هر متعلم بینا و منصفی آن را تأیید می نماید. پس انتظار تربیت نیروی متخصص و آگاه بدون تزریق خوراک علمی و عملی، انتظاری واقعاً بیجاست.

    (بیشتر…)


    مسائل اصلی بخش تنغیم تلاوت قرآن/ ابداع سبک به ادعا نیست

    به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، محمد کاکاوند، قاری ممتاز کشورمان با حضور در جلسه نفحات‌القرآن واقع در تهران، میدان شهدا، خیابان پیروزی، خیابان شکوفه، خیابان کیا، نبش بن بست مینو که توسط مسعود سیاف زاده اداره می‌شود، به توضیح برخی مسائل اصلی بخش تنغیم تلاوت و اهمیت تقلید پرداخت.

    مسائل اصلی بخش تنغیم تلاوت قرآن/ ابداع سبک به ادعا نیست+عکس

    کاکاوند در ابتدا، به بیان مطالبی پیرامون سبک‌شناسی و اهمیت تقلید پرداخت و گفت: سبک به معنای اسلوب، شیوه و روش است. در قدیم، وقتی طلا و نقره را داغ می‌کردند و آب می‌شد، در قالب که می‌ریختند به آن قالب «سبیکه» می‌گفتند.

    (بیشتر…)


    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۷ – اهمیت و جایگاه اقدام پژوهی

    بسمه تعالی

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی (۷)

    موضوع: اهمیت و جایگاه اقدام پژوهی در جلسات قرآنی

    نوشته: محمدکاکاوند

    *****************************

    در نوشتارهای پیشین به مشکلات و خلاءهای مهم آموزشی جلسات قرآنی پرداختیم. در این بخش به یکی دیگر از مواردی که توجه به آن منجر به ارتقاء سطح کیفی جلسات آموزش قرآن کریم و بِه ویژه سطح کیفی مدرسین می شود اشاره می گردد .توضیح اینکه توجه ویژه به این مبحث در جلسات و حلقات تخصصی به عزیزانی که در کسوت مدرسی قرار دارند توصیه می گردد:

    (بیشتر…)


    بررسی مشکلات آموزشی جلسات – بخش ۶ – اهمیت ساخت شناخت

    بسمه تعالی

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی (۶)

    موضوع: اهمیت ساخت شناخت در تعلیم مهارتهای تلاوت

    نوشته: محمدکاکاوند

    ******************************

    خلاصه مبحث این نوشتار را به یکی از موضوعات مهمی که تعداد زیادی از قرآن آموزان در جلسات، حلقات قرآنی و … که در مراحل اولیه تلاوت قرآن قرار داشته و مبتلی به آن هستند اختصاص داده ایم.

    پرداختن به جذابیت های ظاهری تلاوت علی الخصوص مباحث آوایی و آهنگین همواره مورد توجه بوده و هست. جذابیت های این بخش از تلاوت قرآن از آن جهت است که دارای اثرات خاص روانی بوده و منجر به بروز عواطف و احساسات در افراد می گردد و در نهایت منجر به فراگیری هنر تلاوت قرآن کریم می شود. این مباحث آوایی تحت یک عنوان کلی به اسم علم صوت و لحن شناخته می شود. جاذبه این مقوله تلاوت قرآن نیز بسیار زیاد است به طوری که بسیاری از متعلمین قرآنی، سالیان متمادی وقت خود رو مصروف فراگیری ظرافتها و جذابیت های آن می کنند. افراط در این زمینه و به تعبیری مشغولیت های متعدد در این بخش از تلاوت قرآن، منجر به فراموشی و غفلت از سایر عناصر و ارکان مهم آن شده است.

    (بیشتر…)


    نقد و تحلیلی کوتاه بر جشنواره تلاوت های مجلسی

    بسم الله الرحمن الرحیم

    سنقرئک فلا تنسی

    اخیراً به همت گروهی از دلسوزان قرآن و علاقمندان قرآنی، مرحله اول برنامه ای تحت عنوان جشنواره تلاوت های مجلسی در سطح جلسات قرآنی شهر تهران برگزار گردید. لذا بدینوسیله از زحمات دستندرکاران این برنامه تشکر و قدردانی می کنم. ان شاءالله که همگی مأجور خواهند بود.

    طبیعتاً برای اجرای یک حرکت قرآنی و تأثیرگذار به شکلی که این اثرگذاری در سطح جامعه نمود پیدا کند، به نقد و بررسی و رفع ایرادات نیاز خواهیم داشت. جدای از حسنات نهفته در اجرای این نوع برنامه ها، طبیعتاً مواردی به لحاظ کیفی و کمی وجود دارد که برای ارتقاء اجرای این نوع برنامه ها باید به آن پرداخته شود.

    (بیشتر…)


    مسئله انتقال اطلاعات در جلسات قرآن

    به سلسله کارهایی که منجر به تغییر رفتار در متعلم می شود آموزش می گویند. شرط اصلی آموزش، تغییر در رفتار عملی متعلم است. طبیعتاً در آموزش، انتقال اطلاعات، تجربیات و … صورت می گیرد. روند تغییر در رفتار نیز تحت عنوان یادگیری شناخته می شود. در جلسات قرآنی نباید صرفاً انتقال اطلاعات و تجربیات صورت بگیرد. انتقال اطلاعات و تجربیات پایه تغییر رفتار عملی است و معلم وظیفه دارد راه و روش تغییر رفتار را به متعلم نشان دهد. آشنایی با نظرات دیگران و … همگی راه انتقال اطلاعات است برای تغییر رفتار. برای اینکه اطلاعات و تجربیات دیگران در رفتار عملی متعلم نمود پیدا کند باید هر نکته و هر تجربه ای به عنوان کلید و موضوع کار عملی قرار گیرد. شناخت نیاز و نیازسنجی هم برای اینکار لازم و ضروری است. تفکر و پیدا کردن نقاط ضعف نیز از مهمترین راه های عملی کردن اطلاعات به رفتار است. تجزیه و تحلیل، نقد و بررسی و … از ابزارهای فکر به شمار می روند.

    موفق باشید/محمدکاکاوند

    این متن در پاسخ سؤال یکی از کاربران ارسال گردید


    آموزش تجوید قرآن کریم – درس ۱۴ – آشنایی با حروف اَسَلی، لِثَوی، شَفَوی

    در نوشتار پیشین به تلفظ تعدادی از حروف الفبای زبان عربی پرداختیم. در این بخش به مابقی حروف پرداخته و محل خروج و نحوه تلفظ حروف باقی مانده را توضیح و تشریح می کنیم. همچنین لازم به توصیه است که علاقمندان برای فراگیری بهتر و آشنایی با نحوه ادای صحیح این حروف به تلاوت های استاد محمود خلیل الحصری مراجعه نمایند.

    (بیشتر…)


    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۵ – موضوع: نیازشناسی برای فهم

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۵

    (راهکارهایی برای ارتقاء جلسات قرآنی)

    موضوع: نیازشناسی برای فهم

    نوشته: محمد کاکاوند

    قال رسول الله: ما العلمُ الا ما حَواهُ الصَّدر
    علم حقیقی چیزی است که آن را در درون خود لمس کنی

    ****************

    در نوشتارهای پیشین به مشکلات محسوس و ملموس آموزشی که در جلسات، کلاس ها و حلقات قرآنی وجود دارد پرداختیم. در این نوشتار به مسئله مهم نیازشناسی برای فهم خواهیم پرداخت و موارد مهم و قابل توجهی که برای معلمین و مدرسین قرآنی حائز اهمیت است را به صورت خلاصه اشاره خواهیم نمود. با فرض ارائه مطالب آموزشی در جلسات و حلقات قرآنی، توجه کمتر به نیاز مخاطبین و ارائه مطالب آموزشی بر خلاف خواسته، درک و سطح مخاطبین از جمله موارد بسیار منفی است که در بسیاری از حلقات و جلسات قرآنی مشاهده می شود. بدون شک عدم توجه به این مسئله مهم موجب کاهش رغبت و انگیزه در مخاطبین شده و به مرور ایشان را از هدف دور و در نهایت سرد خواهد کرد. توجه به مسئله نیازسنجی و شناخت سطح افراد برای ارائه مطالب آموزشی از جمله مسائلی است که افراد کمی به آن توجه می کنند. نتیجه و خروجی این عملکرد موجب رابطه ای سرد میان معلم و متعلم شده و متعلمین به مرور از سخنان و راهنمایی های استاد و معلم خود عدول کرده و مطابق سلیقه خود عمل خواهند نمود. نیازسنجی سطح مخاطبین بهترین ملاک برای شروع و ارائه مطالب علمی است. البته در این رابطه، متعلمین نیز استاد خود وظایفی دارند که مشتاقان را به مطالعه کتاب حقوق آموزش و رساله حقوق امام سجاد علیه السلام تشویق می نماییم.

    (بیشتر…)


    تشریح بعضی از ویژگی های تلاوت استاد عبدالصمد الزناتی

    سلام علیکم:
    پیرو درخواست یکی از عزیزان در خصوص بیان بعضی از ویژگی های تلاوت استاد سعید عبدالصمد الزناتی، موارد زیر جهت استفاده ارسال می گردد. توضیح اینکه این موارد به شکل کلی مطرح و بعضی از مهارت های تنغیمی ایشان مورد بررسی قرار گرفته و موارد لحن بیانی و فصاحت باید به طور جداگانه مورد تحقیق قرار گیرد. قطعا موارد دیگری هم وجود دارد که باید در قالب یک مقاله تحقیقی و مفصل به آن اشاره شود. در این مختصر نوشته به چند مورد اشاره می گردد:

    (بیشتر…)


    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۴ – موضوع: انواع یادگیری

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۴

    (راهکارهایی برای ارتقاء جلسات قرآنی)

     

    موضوع: انواع یادگیری

    نوشته: محمد کاکاوند

    قال امیرالمؤمنین علی علیه السلام: بالتعلم ینالُ العلم

    (به یادگرفتن و آموختن است که انسان به علم نائل گردد)

     

    از جمله مشکلات بسیار محسوسی که در بسیاری از جلسات و کلاس های قرآنی دیده می شود، عدم توجه به انواع یادگیری و تنوع در این زمینه است. روشن است که میزان استعداد، میزان درک و هوش افراد از مسائل و مطالب آموزشی و همچنین میزان کیفیت ایجاد انگیزه و حتی نوع انگیزه که از آن با عنوان گونه انگیزشی یاد می شود تفاوت های بسیار زیادی وجود دارد. تنوع در روش های یاددهی و یادگیری در واقع توجه به تنوع نیازها و عقلهاست. همیشه باید این مسئله مهم را مورد دقت قرار داد که هر روش انگیزشی برای همه افراد انگیزه ایجاد نمی کند و ممکن است برای دیگران علاوه بر اینکه انگیزشی ایجاد نکند بلکه زدگی و حتی نفرت را نیز ایجاد نماید. فلذا توجه مدرسین و معلمین عزیز که در رشته های قرآنی فعالیت می کنند را به این مسئله جلب کرده و ایشان را به دقت نظر و مطالعه بیشتر در این زمینه دعوت مینمایم. البته همانطور که کاملاً روشن و واضح است این است که هر استاد و معلمی در کلاس و جلسه قرآنی خویش از روش و منش خاصی که برگرفته از علاقمندی های وی است نشأت گرفته و آن مدیریت می کند. در واقع بنای اولیه اداره یک جلسه قرآنی بر اساس علاقمندی خود معلم و استاد نهاده شده است که این در واقع اشتباه بوده و موجب سرد شدن افراد و در نهایت طرد افراد خواهد شد.

    (بیشتر…)


    آموزش تجوید قرآن کریم – درس ۱۳ – آشنایی با حروف ذولقی و حروف نِطعی

    آموزش تجوید قرآن کریم

    درس ۱۳ – آشنایی با تلفظ حروف

    حروف ذولقی و حروف نِطعی

     

    محل خروج حرف ضاد (ض)

    این حرف از تماس بخش اعظم کناره زبان با دندانهای اضراس بالا به همراه ارتعاش تارهای صوتی ایجاد می شود. گویند خروج آن از کناره چپ زبان راحت تر می باشد. ضاد را به دلیل نسبت آن با دندانهای اضراس، حرف ضِرسی می گویند. همچنین به علت نقش متقابل کناره زبان به حرف حافّّی نیز موسوم است. تلفظ حرف ضاد با صدای درشت و پرحجم همراه است. این حرف از لحاظ نحوه ادا از مشکل ترین حروف زبان عربی می باشد. به گفته منابع تجوید و آواشناسی عرب، در هیچ زبانی به کار نمی روند و لذا زبان عرب را لسان ضاد می گویند. امروزه در تلاوت اکثر قریب به اتفاق اساتید، حرف ضاد به صورت انسدادی پرحجم مانند دال یا دال مفخم ادا می شود. حال آنکه اهل ادا این حرف را بلاشک دارای رخوت می دانند. یعنی ممتد و کشیده تلفظ می گردد. به طور کلی شکل ادای حرف ضاد به شرح ذیل پیشنهاد می شود:

    ضاد را به صورت دال مفخم اما با نرمی و بدون شدت زیاد تلفظ می کنیم

    (بیشتر…)


    آموزش تجوید قرآن کریم – درس ۱۲ – آشنایی با موضع لثه

    در درس پیشین به به موضع لسان و تقسیمات دندانها اشاره شد. در این بخش به تقسیمات موضع لثه پرداخته و تعدادی از حروفی که در این موضع ادا می شوند را اشاره خواهیم نمود.

    لثه: آن قسمت از آرواره است که ریشه دندانها در آن جای دارد. جنس آن از بافت مخاطی و به رنگ قرمز است. سه جایگاه از تولید حروف، به لثه مربوط می شود. یکی مرز میان دندان و لثه است، دیگری خود لثه و جایگاه سوم، مرز بین لثه و سقف دهان. و هر یک از این قسمت ها جداگانه در ایجاد حروف نقش دارند.

    سقف دهان یا حنک الاعلی: این قسمت از دهان به دو قسمت سخت کام و نرم کام تقسیم می شود:

    سخت کام: یا به طور مختصر کام. به آن قسمت از سقف دهان گفته می شود که شکل گنبدی و جداری سخت و استخوانی دارد. میان زبان با این قسمت از سقف دهان، برخی از حروف را می سازد.

    (بیشتر…)


    آموزش تجوید قرآن کریم – درس ۱۱ – آشنایی با موضع لسان – بخش ۱

    لسان به معنی زبان است. این موضع، وسیع ترین موضع دستگاه تکلم است. علت نامگذاری این موضع به لسان، نقش اصلی این عضو مهم دهان در تولید اکثر حروف و اصوات است. موضع لسان شامل اجزاء مختلف زبان اصلی، دندانها و لثه آنها، سقف دهان (کام) و زبان کوچک است. ما به جهت آشنایی بهتر مخارج حروف به شرح مختصر این قسمت ها می پردازیم:

    (بیشتر…)


    مشکلات آموزشی جلسات قرآن – بخش ۳ – موضوع: راه های ایجاد اعتماد در تدریس

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۳

    (راهکارهایی برای ارتقاء جلسات قرآنی کشور)

    موضوع: راه های ایجاد اعتماد در تدریس

    نوشته: محمدکاکاوند

    همه ما می دانیم که راه رسیدن به اهداف و موفقیت ها، پیروی و تبعیت از اهل فن، اهل دانش و تجربیات دیگران است. و بدیهی است که هر عقل سلیمی حکم به پیروی از تجربه و دانش می کند. چه زیبا مولا علی (ع) فرمود: عاقل و خردمند کسی است که از تجربه دیگران استفاده کند و در سخن ارزشمند دیگری حضرت فرمودند: اندیشه و رأی مرد، به میزان تجربه اوست.

    یکی از موضوعات بسیار مهمی که در امر آموزش و یادگیری نقش اساسی داشته و تعیین کننده مسیر و کیفیت رشد افراد را در پی دارد، انتخاب استادی حاذق و توانا و اعتماد به وی در امر آموزش و تداوم آن است. این موضوع به قدری دارای اهمیت است که موضوع این نوشتار را به آن اختصاص داده ایم. طبیعی است که تبعیت افراد از یکدیگر به چند شکل متجلی می گردد:

    تبعیت عالم از عالم

    تبعیت عالم از جاهل

    تبعیت جاهل از عالم

    تبعیت جاهل از جاهل

    (بیشتر…)


    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۲ – موضوع: سؤال کردن – منطقه تقریبی شد

    بررسی مشکلات آموزشی جلسات قرآنی – بخش ۲

    (راهکارهایی برای ارتقاء جلسات قرآنی کشور)

    موضوع: سؤال کردن – منطقه تقریبی شد

    نوشته: محمدکاکاوند

    در نوشتار قبلی به صورت خلاصه وار به مواردی که می تواند موجب ارتقاء دانش علمی و عملی جلسات قرآنی شود اشاره شد. در این نوشتار به یکی دیگر از راه های ارتقاء تعلیم مباحث آموزشی در جلسات قرآنی اشاره خواهد شد.

    همانطور که همه ما می دانیم، آموزش و تعلیم یک امر دو طرفه یا دوسویه میان معلم و متعلم است. همین دوسویه بودن امر آموزش است که موجب رشد و تربیت افراد شده و تحول در نگرش ایشان و نوع تفکر ایشان خواهد نمود. قطع رابطه علمی میان معلم و متعلم خسارت ها و رفتارهای آموزشی نامناسبی را درپی خواهد داشت که به چند مورد اشاره می گردد:

    (بیشتر…)